Stroomverbruik per maand analyseren: past een thuisbatterij bij jouw patroon?

In het kort

Met deze tool analyseer je je stroomverbruik per maand, uit je eigen maandcijfers of uit je jaarverbruik verdeeld volgens een standaardprofiel. Een gemiddeld huishouden gebruikt in december 12,3 procent van zijn jaarverbruik en in juni 5,5 procent; het winterhalfjaar is samen ruim 60 procent. Met je zonnepanelen erbij zie je in hoeveel maanden het overschot groter is dan je avondverbruik, en dus hoe vaak een thuisbatterij vol raakt.

Standaardwaarden en bronnen van deze rekentool
  • Aandeel jaarverbruik per maand (januari tot en met december): 0.1171, 0.0966, 0.0922, 0.0714, 0.0624, 0.0549, 0.0555, 0.0608, 0.0687, 0.0919, 0.1056, 0.1229 aandeel (bron: Energievergelijk.nl, maandverdeling prijsplafond 2023, https://www.energievergelijk.nl/nieuws/zo-werkt-het-energie-prijsplafond-per-maand-in-2023)
  • Aandeel verbruik in avond en nacht: 0.6 aandeel (bron: Consumentenbond, https://www.consumentenbond.nl/zonnepanelen/thuisbatterij)
  • Direct eigen verbruik van zonnestroom: 0.3 aandeel van de opwek (bron: Milieu Centraal, https://www.milieucentraal.nl/energie-besparen/zonnepanelen/thuisbatterij-zonne-energie-opslaan/)
Hoogste maand (standaardprofiel)
december, 12,3%
Laagste maand
juni, 5,5%
Winterhalfjaar (okt-mrt)
62,6% van het jaarverbruik
Avond en nacht
60% (instelbaar)
Bron profiel
maandverdeling prijsplafond 2023
Voorbeeld 3.500 kWh
5,8 kWh avondverbruik per dag

Zo rekent deze tool

Je kunt twee dingen invullen: alleen je jaarverbruik, of je verbruik per maand uit de app of het klantportaal van je leverancier. Vul je alle twaalf maanden in, dan rekent de tool met jouw eigen cijfers. Vul je alleen een jaarverbruik in, dan verdeelt de tool dat over de maanden volgens een standaardprofiel voor huishoudens.

Dat profiel komt uit het prijsplafond van 2023. De overheid verdeelde het plafond van 2.900 kWh toen over de maanden naar het gemiddelde verbruikspatroon van huishoudens. Energievergelijk.nl publiceerde die verdeling per maand: van 356 kWh in december tot 159 kWh in juni. Omgerekend gebruikt een gemiddeld huishouden 12,3 procent van zijn jaarverbruik in december en 5,5 procent in juni. December is dus ruim twee keer zo zwaar als juni.

MaandAandeelBij 3.500 kWhMaandAandeelBij 3.500 kWh
januari11,7%410 kWhjuli5,6%194 kWh
februari9,7%338 kWhaugustus6,1%213 kWh
maart9,2%323 kWhseptember6,9%240 kWh
april7,1%250 kWhoktober9,2%322 kWh
mei6,2%218 kWhnovember10,6%370 kWh
juni5,5%192 kWhdecember12,3%430 kWh

Daarnaast vraagt de tool welk deel van je verbruik in de avond en nacht valt. Standaard is dat 60 procent, de onderkant van de vuistregel van de Consumentenbond voor batterijcapaciteit (60 tot 80 procent van het dagverbruik). Vul je ook je jaaropwek in, dan legt de tool een geschat maandprofiel van zonnestroom naast je verbruik en telt hij in hoeveel maanden het zonne-overschot groter is dan je avondverbruik.

Rekenvoorbeeld: 3.500 kWh en 4.000 kWh opwek

Een huishouden met 3.500 kWh jaarverbruik en zonder eigen maandcijfers krijgt de verdeling uit de tabel. Het winterhalfjaar, oktober tot en met maart, is samen 62,6 procent van het verbruik, ongeveer 2.190 kWh. Dat ligt boven de grens van 58 procent die de tool gebruikt om te waarschuwen: in die maanden levert zonnestroom weinig op en verdient een batterij vooral via een dynamisch contract.

Het avond- en nachtverbruik is 3.500 × 0,6 / 365 = 5,8 kWh per dag. Dat is de bovengrens van wat een batterij op zonnestroom per dag kan leveren. Met 4.000 kWh opwek erbij is het zonne-overschot volgens de tool in acht maanden, van maart tot en met oktober, groter dan het avondverbruik. In juni staat ongeveer 364 kWh overschot tegenover 115 kWh avondverbruik. In december is het andersom: 56 kWh overschot tegenover 258 kWh avondverbruik.

Wat leer je hieruit? Een batterij van rond de 6 kWh raakt in die acht maanden bijna elke dag vol en weer leeg. In de vier wintermaanden staat hij grotendeels stil, tenzij hij goedkope nachtstroom laadt. Daar zit het verschil tussen een batterij die zich terugverdient en een die dat niet doet.

Hoe lees ik de uitkomst?

Kijk eerst naar de verhouding tussen winter en zomer. Een gewoon huishouden zonder warmtepomp zit rond de 60 procent winterverbruik. Ligt jouw aandeel duidelijk hoger, dan heb je waarschijnlijk elektrische verwarming, een warmtepomp of een elektrische auto die in de winter meer laadt. Je piek valt dan precies in de maanden met de minste zon.

Ligt je winteraandeel lager, bijvoorbeeld door een airco of een zwembadpomp in de zomer, dan past je verbruik beter bij zonnestroom. Dan gebruik je ook zonder batterij al meer direct, en is de winst van opslag kleiner.

De hoogste maand in de uitkomst vertelt je waar je op moet letten. Is dat december of januari, dan bepaalt je wintergedrag hoeveel je rekening uiteindelijk wordt. Bij een dynamisch contract zijn de prijzen in de winter juist minder grillig: in januari 2026 lag het gemiddelde dagverschil tussen de duurste en goedkoopste uren volgens EnergyZero-prijzen op 6,2 cent zonder btw, in september op 18,5 cent.

Wanneer klopt de analyse niet?

Het standaardprofiel is een landelijk gemiddelde, vastgesteld voor het prijsplafond van 2023. Het verdeelt alleen de maanden, niet de uren van de dag. Je eigen maandcijfers zijn altijd beter. Let er wel op dat de app van je leverancier bij zonnepanelen soms je netto verbruik toont, dus afname min teruglevering. Voor deze analyse wil je je bruto verbruik: wat je van het net haalt plus wat je zelf direct opmaakt. Dat haal je uit een P1-meter of uit de app van je omvormer.

Het zonneprofiel is een schatting voor een gewoon Nederlands jaar. Een zonnig voorjaar of een grijze zomer kan een paar procent schelen per maand. Ook het aandeel avond en nacht is een aanname. Werk je thuis, dan ligt het lager dan 60 procent; ben je overdag weg en kook je elektrisch, dan eerder 70 procent. Het effect daarvan op de batterijkeuze zie je in de capaciteitscalculator.

Wat is de volgende stap?

Download je maandverbruik van het afgelopen jaar en vul het in. Vergelijk je jaarverbruik met de buurt in de tool stroomverbruik per postcode. Weet je je opwek niet precies, reken hem uit met de zonnepanelencalculator. Hoe je zelf meer van je zonnestroom gebruikt, staat in wat is zelfverbruik en hoe verhoog je het? en wat een batterij in de koude maanden doet, in een thuisbatterij in de winter.

Veelgestelde vragen

Hoeveel stroom verbruikt een huishouden per maand?

Gemiddeld ongeveer een twaalfde van het jaarverbruik, maar met grote verschillen per seizoen. Volgens de maandverdeling van het prijsplafond gebruikt een huishouden in december 12,3 procent van zijn jaarverbruik en in juni 5,5 procent. Bij 2.430 kWh, het landelijke gemiddelde van Milieu Centraal, is dat ongeveer 300 kWh in december en 135 kWh in juni.

Waarom verbruik ik in de winter meer stroom?

Door meer verlichting, meer tijd binnen, de cv-pomp die draait en eventueel elektrische verwarming of een warmtepomp. In het standaardprofiel is het winterhalfjaar samen ruim 60 procent van het jaarverbruik.

Waar vind ik mijn verbruik per maand?

In de app of het klantportaal van je energieleverancier, of met een P1-meter op je slimme meter. Let bij zonnepanelen op of je netto of bruto verbruik ziet; voor deze analyse wil je het bruto verbruik.

Wat zegt mijn verbruikspatroon over een thuisbatterij?

Het laat zien in hoeveel maanden je zonne-overschot groter is dan je avondverbruik. Alleen in die maanden raakt een batterij op zonnestroom vol. In het voorbeeld met 3.500 kWh en 4.000 kWh opwek zijn dat acht maanden.

Is een hoog winterverbruik slecht voor een thuisbatterij?

Het maakt een batterij op zonnestroom minder rendabel, omdat je meeste verbruik valt als de zon weinig levert. Met een dynamisch contract kan de batterij in de winter wel goedkope uren benutten, maar de prijsverschillen zijn dan kleiner.

Bronnen en controle

Weet je al of een thuisbatterij bij jou past?

Doe de gratis scan in 2 minuten en ontvang advies op basis van je verbruik en opwek.