Zonnepanelen opbrengst berekenen: kWh per jaar voor jouw dak

In het kort

De opbrengst van zonnepanelen in Nederland is ongeveer 0,9 kWh per wattpiek per jaar bij een schaduwvrij dak op het zuiden. Tien panelen van 430 Wp leveren zo ongeveer 3.870 kWh per jaar. Deze tool rekent dat uit voor jouw aantal panelen en wattpiek, en corrigeert voor ligging (oost of west ongeveer 85 procent, zuidoost of zuidwest 95 procent) en voor schaduw.

Standaardwaarden en bronnen van deze rekentool
  • Opbrengst per wattpiek, zuid en schaduwvrij: 0.9 kWh per Wp per jaar (bron: RVO, https://www.rvo.nl/sites/default/files/2022/01/Tool-zonnestroom-voor-maatschappelijk-vastgoed.pdf)
  • Ligging zuid: 1 factor (bron: Zonneplan, https://www.zonneplan.nl/kenniscentrum/zonnepanelen/hellingshoek)
  • Ligging zuidoost: 0.95 factor (bron: Slimster, https://slimster.nl/zonnepanelen/rendement-en-opbrengst-zonnepanelen/; Gaslicht.com, https://www.gaslicht.com/zonnepanelen/zonnepanelen-oost-west)
  • Ligging zuidwest: 0.95 factor (bron: Slimster, https://slimster.nl/zonnepanelen/rendement-en-opbrengst-zonnepanelen/; Gaslicht.com, https://www.gaslicht.com/zonnepanelen/zonnepanelen-oost-west)
  • Ligging oost: 0.85 factor (bron: Slimster, https://slimster.nl/zonnepanelen/rendement-en-opbrengst-zonnepanelen/; Zonneplan, https://www.zonneplan.nl/kenniscentrum/zonnepanelen/hellingshoek)
  • Ligging west: 0.85 factor (bron: Slimster, https://slimster.nl/zonnepanelen/rendement-en-opbrengst-zonnepanelen/; Zonneplan, https://www.zonneplan.nl/kenniscentrum/zonnepanelen/hellingshoek)
  • Plat dak, oost-west opstelling: 0.92 factor (bron: RVO, https://www.rvo.nl/sites/default/files/2022/01/Tool-zonnestroom-voor-maatschappelijk-vastgoed.pdf; Zonneplan, https://www.zonneplan.nl/kenniscentrum/zonnepanelen/hellingshoek)
  • Een beetje schaduw: 0.94 factor (bron: Solar Magazine, https://solarmagazine.nl/nieuws-zonne-energie/i27926/zonnepanelen-presteren-gemiddeld-6-procent-minder-dan-verwacht)
  • Veel schaduw: 0.8 factor (bron: Aanname, geen bron gevonden)
  • Direct eigen verbruik zonder batterij: 0.3 aandeel van de opwek (bron: Milieu Centraal, https://www.milieucentraal.nl/energie-besparen/zonnepanelen/thuisbatterij-zonne-energie-opslaan/)
Opbrengst zuid, schaduwvrij
0,9 kWh per Wp per jaar
Zuidoost of zuidwest
95%
Oost of west
85%
Plat dak oost-west
92%
Een beetje schaduw
6% minder
10 panelen van 430 Wp op het zuiden
ongeveer 3.870 kWh
Veroudering panelen
max. 10% na 10 jaar (garantie)

Zo rekent deze tool

De opbrengst van zonnepanelen reken je uit met één vermenigvuldiging: het totale vermogen in wattpiek maal de opbrengst per wattpiek per jaar. Daarna corrigeer je voor de ligging en voor schaduw. De tool doet precies dat: aantal panelen × wattpiek per paneel × 0,9 kWh per Wp × ligging × schaduw.

De 0,9 kWh per Wp komt van RVO. Volgens RVO produceert een paneel van 375 Wp in Nederland schaduwvrij op het zuiden ongeveer 340 kWh per jaar; dat is 0,91 kWh per Wp. Andere bronnen zitten iets lager. Milieu Centraal rekent met panelen van 435 Wp, waarvan 10 stuks ongeveer 3.800 kWh per jaar opleveren, 0,87 kWh per Wp. Gaslicht.com en Slimster gebruiken 0,85 als gemiddelde voor Nederlandse daken. Het verschil zit vooral in de aanname over ligging: 0,9 geldt voor een goede zuidligging, de lagere getallen zijn gemiddelden over alle daken.

Ligging en hellingshoek

Milieu Centraal schrijft dat panelen op het zuiden, zuidwesten en zuidoosten in een hoek van ongeveer 36 graden de meeste stroom leveren. Voor andere richtingen gebruikt de tool deze factoren:

LiggingFactorBron
Zuid, ongeveer 35 graden100%Zonneplan: 100% bij 34 tot 38 graden
Zuidoost of zuidwest95%Slimster en Gaslicht.com: ongeveer 95%
Oost of west85%Slimster en Gaslicht.com: ongeveer 85%; Zonneplan 80 tot 90%
Plat dak, oost-west opgesteld92%RVO: oost-west gemiddeld circa 8% minder; Zonneplan 93 tot 95% bij 10 tot 13 graden

Noord neemt de tool niet op. Slimster noemt 60 procent voor panelen op het noorden en 70 procent voor noordoost of noordwest. Op zo'n dak loont een paneel meestal veel minder.

Schaduw

Schaduw is lastig te vangen in één getal, omdat panelen in serie geschakeld zijn en het zwakste paneel de hele reeks kan afremmen. Voor een beetje schaduw rekent de tool met 6 procent minder. Dat getal komt uit onderzoek naar 256 identieke woningsystemen, waarover Solar Magazine schreef: die presteerden gemiddeld 6 procent onder verwachting, vooral door horizonschaduw van bomen en gebouwen. Voor veel schaduw rekent de tool met 20 procent minder. Daarvoor vonden we geen gepubliceerd cijfer; het is een aanname. Micro-omvormers of optimizers beperken het verlies, schrijft de Consumentenbond, omdat elk paneel dan los werkt.

Rekenvoorbeeld: tien panelen van 430 Wp

SituatieBerekeningOpbrengst per jaar
Zuid, geen schaduw10 × 430 × 0,93.870 kWh
Zuidwest, geen schaduw3.870 × 0,953.680 kWh
Plat dak oost-west3.870 × 0,923.560 kWh
Oost, een beetje schaduw3.870 × 0,85 × 0,943.090 kWh

Tien panelen van 430 Wp zijn samen 4,3 kWp. Op het zuiden levert dat in een gemiddeld jaar ongeveer 3.870 kWh, in lijn met de 3.800 kWh die Milieu Centraal voor tien panelen van 435 Wp noemt. Op het oosten met wat schaduw van een boom is het bijna 800 kWh minder.

De tool laat ook zien hoeveel je zonder batterij ongeveer teruglevert. Milieu Centraal noemt gemiddeld 30 procent direct eigen verbruik, dus bij 3.870 kWh lever je zo'n 2.710 kWh terug. Na het einde van de salderingsregeling op 1 januari 2027 levert die teruglevering netto maar een paar cent per kWh op, terwijl een zelf gebruikte kWh rond de € 0,26 waard is.

Hoe lees ik de uitkomst?

De uitkomst is een jaargemiddelde. Over het jaar is de opbrengst heel ongelijk verdeeld: het grootste deel valt van april tot en met september, in de wintermaanden levert hetzelfde dak maar een fractie. Leg de opbrengst daarom naast je verbruik per maand in de verbruikspatroonanalyse.

Vergelijk de uitkomst met wat je omvormer of app meet. Haalt je installatie al jaren duidelijk minder dan de tool berekent, dan is er misschien meer schaduw dan je dacht, of werkt een paneel of de omvormer niet goed. Het omgekeerde kan ook: Gaslicht.com schrijft dat de omrekenfactor aan de kust hoger ligt en in het oosten van het land lager.

Wanneer klopt de berekening niet?

Panelen worden ouder. Volgens RVO garanderen fabrikanten dat het vermogen na 10 jaar maximaal 10 procent en na 25 jaar maximaal 20 procent is afgenomen. Slimster noemt ongeveer 0,5 procent per jaar. Voor een installatie van tien jaar oud ligt de echte opbrengst dus een paar procent onder de uitkomst. Warmte kost ook opbrengst: volgens Slimster ongeveer 0,3 procent per graad boven 25 graden. Daarom levert een hete zomerdag minder dan een koele, heldere lentedag.

Het weer verschilt per jaar. Een zonnig jaar kan ruim boven het gemiddelde uitkomen, een grijs jaar eronder. Een omvormer die te klein is voor de panelen, kapt bovendien de piek op zonnige middagen af. Of dat bij jou speelt, lees je in wat is clipping bij zonnepanelen?

Wat is de volgende stap?

Met je jaaropbrengst kun je verder rekenen. De capaciteitscalculator bepaalt welke batterij past bij je overschot en je avondverbruik. De terugverdientijdcalculator laat zien wat opslaan na 2027 oplevert. Wil je weten hoeveel panelen je nodig hebt voor een batterij, lees dan hoeveel zonnepanelen heb ik nodig voor een thuisbatterij?

Veelgestelde vragen

Hoeveel kWh levert een zonnepaneel per jaar op?

Ongeveer 0,85 tot 0,9 kWh per wattpiek. Een paneel van 430 Wp op het zuiden zonder schaduw levert dus zo'n 370 tot 390 kWh per jaar. Volgens RVO levert een paneel van 375 Wp schaduwvrij op het zuiden ongeveer 340 kWh.

Hoeveel leveren 10 zonnepanelen op?

Met panelen van 430 Wp op het zuiden ongeveer 3.870 kWh per jaar. Milieu Centraal noemt 3.800 kWh voor tien panelen van 435 Wp. Op het oosten of westen is het ongeveer 15 procent minder.

Leveren zonnepanelen op oost en west veel minder op?

Per paneel ongeveer 15 procent minder dan op het zuiden. Een oost-westopstelling verdeelt de opbrengst wel beter over de dag, waardoor je 's ochtends en 's avonds meer zelf gebruikt. RVO noemt voor oost-west gemiddeld circa 8 procent minder per paneel.

Hoeveel kost schaduw op zonnepanelen?

Dat hangt sterk af van de plek en de bedrading. Onderzoek naar 256 woningsystemen vond gemiddeld 6 procent minder opbrengst dan verwacht, vooral door horizonschaduw. Bij panelen in serie kan één beschaduwd paneel de hele reeks afremmen; micro-omvormers of optimizers beperken dat.

Wat is de beste hellingshoek voor zonnepanelen?

Op het zuiden ongeveer 35 graden. Milieu Centraal noemt ongeveer 36 graden, Zonneplan 34 tot 38 graden. Hoe verder een dak van het zuiden af ligt, hoe beter een lage hellingshoek werkt.

Bronnen en controle

Weet je al of een thuisbatterij bij jou past?

Doe de gratis scan in 2 minuten en ontvang advies op basis van je verbruik en opwek.