Salderen & energiemarkt

Wat zijn terugleverkosten en wat betekenen ze voor een thuisbatterij?

In het kort

Terugleverkosten zijn kosten die je energieleverancier rekent voor de stroom die je aan het net levert, omdat zonnestroom vooral op goedkope momenten het net op gaat en lastig te voorspellen is. Volgens de ACM stegen ze van gemiddeld zo'n € 200 per huishouden per jaar in april 2024 naar ongeveer € 300 in oktober 2025. Een thuisbatterij verlaagt ze alleen voor het deel van je overschot dat hij opvangt: in een proef van CE Delft zakten de terugleverkosten met een batterij die op eigen verbruik stuurt 25 tot 50 procent, maar bij batterijen die op de stroommarkt handelden stegen ze juist.

Waarom leveranciers terugleverkosten rekenen

Een leverancier koopt stroom in op de groothandelsmarkt en verkoopt die aan jou. Huishoudens met zonnepanelen maken die inkoop duurder. De ACM noemde in maart 2024 de redenen. Zonnestroom komt vooral in de zomer en midden op de dag het net op, als stroom op de markt al goedkoop is. In de dure uren, 's avonds en in de winter, moet de leverancier voor die klanten juist volledig inkopen. Daar komt de weersafhankelijkheid bij: schijnt de zon minder dan voorspeld, dan moet de leverancier op het laatste moment bijkopen en betaalt hij onbalanskosten bij de netbeheerder.

Zolang de salderingsregeling geldt, komt daar een derde kostenpost bij. De leverancier moet teruggeleverde stroom tegen het volle leveringstarief wegstrepen, terwijl die stroom op een zonnige middag op de markt veel minder waard is. Die regeling stopt op 1 januari 2027. De eerste twee oorzaken blijven, en daarom verdwijnen terugleverkosten niet met het einde van salderen.

Leveranciers mogen deze kosten doorrekenen aan de klanten die ze veroorzaken. Volgens de Rijksoverheid mogen het alleen kosten zijn die de leverancier maakt om de teruggeleverde stroom te verwerken, en houdt de ACM daar toezicht op. In december 2025 publiceerde de ACM haar derde onderzoek, met gegevens van 16 leveranciers. De conclusie: de terugleverkosten zijn niet onredelijk hoog, verschillen weinig tussen leveranciers en stijgen bij gelijkblijvende marktomstandigheden naar verwachting niet verder. Vereniging Eigen Huis noemde die uitkomst onacceptabel en wil een wettelijke grens, zodat de kosten nooit hoger mogen zijn dan de vergoeding.

Vast bedrag, staffel of per kWh

Hoe een leverancier de kosten rekent, bepaalt wat een batterij ermee doet. ACM ConsuWijzer noemt een vast bedrag en een bedrag per teruggeleverde kWh; daarnaast werkten veel leveranciers met staffels, een jaarbedrag dat afhangt van de bandbreedte waarin je teruglevering valt. In het modelcontract van de ACM moeten terugleverkosten sinds 1 januari 2026 per teruggeleverde kWh worden gerekend. Andere contracten mogen nog anders werken, maar de leverancier moet vanaf 2027 op de factuur tonen wat het per kWh was. Wat er precies verandert op je jaarnota, staat in terugleverkosten per kWh op je factuur vanaf 2027.

Voor een batterij is het verschil groot. Bij een vast bedrag per maand bespaar je met een batterij niets op terugleverkosten, hoeveel je ook opslaat. Bij een staffel pas als je teruglevering onder een grens zakt: wie 3.200 kWh teruglevert in een staffel van 3.000 tot 4.000 kWh en met een batterij op 2.100 kWh uitkomt, zakt een of twee treden, wie op 3.050 kWh blijft hangen niet. Bij een tarief per kWh telt elke kWh die de batterij opvangt. Energievergelijk.nl schatte op 1 oktober 2026 dat de terugleverkosten bij vaste en variabele contracten voor 2027 grofweg tussen 4,5 en 6,5 cent per teruggeleverde kWh liggen.

Hoeveel teruglevering een batterij echt wegneemt

Een batterij kan alleen opvangen wat in hem past en wat je later zelf verbruikt. CE Delft mat dat in 2025 voor Vereniging Eigen Huis bij echte woningen. In een huis met 4.001 kWh zonnestroom per jaar en een batterij van 5 kWh steeg het eigen verbruik van zonnestroom van 1.306 naar 2.705 kWh. De teruglevering daalde daarmee met ongeveer 1.400 kWh, ruwweg de helft. In een huis met 12.003 kWh zonnestroom en een batterij van 10 kWh steeg het eigen verbruik van 749 naar 4.003 kWh. Dat is meer in kWh, maar er bleef nog zo'n 8.000 kWh over die het net op ging.

Het seizoen verklaart dat verschil. Op een zonnige junidag is een batterij van 5 of 10 kWh vaak voor de middag vol, waarna de rest van de opwek alsnog wordt teruggeleverd. In de winter is er weinig overschot en doet een batterij die op zonnestroom stuurt nauwelijks iets; dat zag CE Delft ook in de meetdata. Een batterij haalt dus vooral de kleine dagelijkse overschotten in voorjaar, zomer en najaar weg en laat de grote zomerpieken grotendeels staan. Wie veel panelen heeft ten opzichte van zijn verbruik, houdt ook met batterij een flinke teruglevering.

Rekenvoorbeeld: wat scheelt de batterij aan terugleverkosten?

Neem de woning met 4.001 kWh zonnestroom uit de proef en reken met cijfers voor 2027. Aannames: terugleverkosten van 5,5 cent per kWh, midden in de bandbreedte van Energievergelijk.nl, en een contract dat per kWh rekent. Zonder batterij lever je ongeveer 2.700 kWh terug.

PostZonder batterijMet batterij 5 kWh
Teruglevering per jaarca. 2.700 kWhca. 1.300 kWh
Terugleverkosten (5,5 ct/kWh)ca. € 149ca. € 72
Verschilca. € 77 per jaar

Die € 77 is maar een deel van wat de batterij oplevert. Het grootste voordeel is dat je 's avonds geen stroom hoeft te kopen tegen het volle tarief met energiebelasting en btw. Tegelijk mis je over die 1.400 kWh de terugleververgoeding. Hoe die drie posten samen uitpakken, rekenen we voor in wat een terugleververgoeding is en wat je vanaf 2027 krijgt. Voor de woning met 12.003 kWh zonnestroom ziet het er anders uit: daar blijft ook met batterij zo'n € 440 per jaar aan terugleverkosten staan bij hetzelfde tarief. Een batterij is daar geen oplossing voor terugleverkosten, hooguit een gedeeltelijke.

Wanneer een batterij je terugleverkosten verhoogt

In dezelfde proef van CE Delft waren de terugleverkosten maar bij vier van de dertien batterijen lager dan zonder batterij. Dat waren de batterijen die op eigen verbruik stuurden, eventueel aangevuld met handel op de day-aheadmarkt. Bij de andere negen lagen ze juist hoger. Die batterijen laadden op goedkope uren en leverden op dure uren terug aan het net, waardoor er meer kWh teruggingen dan zonder batterij. Bij een contract met terugleverkosten per kWh betaal je die kosten ook over stroom die uit je batterij komt.

Handelen met een batterij hoort daarom bij een dynamisch contract. De ACM schrijft dat leveranciers met dynamische contracten lagere kosten hebben voor klanten met zonnepanelen, waardoor die klanten weinig of geen terugleverkosten betalen. Energievergelijk.nl noemt voor 2027 enkele dynamische aanbieders die geen terugleverkosten rekenen. Bij een dynamisch contract krijg je wel de marktprijs van het moment, en die is op zonnige middagen laag en soms negatief. Wat dat betekent voor de aansturing, lees je in is een dynamisch energiecontract slim met een thuisbatterij. Houd er rekening mee dat je over stroom die je uit het net laadt en later teruglevert geen energiebelasting terugkrijgt; dat verlies valt buiten de terugleverkosten.

Moet je teruglevering helemaal voorkomen?

Na 2027 krijg je voor elke teruggeleverde kWh een vergoeding van minimaal de helft van het kale leveringstarief, tot 2030. Of terugleveren nog iets oplevert, hangt af van vergoeding min kosten. Bij de meeste vaste contracten voor 2027 is dat netto een paar cent positief; de ACM zag in maart 2025 echter elf leveranciers waar het per saldo negatief was. Alleen in dat laatste geval loont het om teruglevering actief te beperken, bijvoorbeeld door de omvormer van je panelen te begrenzen of verbruik naar de middag te schuiven. Bij een positieve netto vergoeding kost afschakelen je geld. Meer over het instellen van een batterij of omvormer op nul teruglevering staat in nul teruglevering met een thuisbatterij.

De ACM geeft zelf een eenvoudiger advies: gebruik zonnestroom zo dicht mogelijk bij het moment van opwekken. Een wasmachine of vaatwasser om twaalf uur 's middags kost niets en haalt dezelfde kWh weg als een batterij. Een elektrische auto die overdag thuis laadt, vangt in een paar uur meer overschot op dan een thuisbatterij van 5 kWh op een hele dag.

Zo bepaal je wat terugleverkosten voor jou betekenen

Met je jaarafrekening en de tarievenbijlage van je leverancier heb je in een kwartier een goede schatting.

  1. Zoek je teruglevering van het afgelopen jaar op in je jaarafrekening of de app van je slimme meter.
  2. Kijk in je contract hoe terugleverkosten worden gerekend: vast bedrag, staffel of per kWh, en of het bedrag inclusief btw is.
  3. Vermenigvuldig bij een tarief per kWh je teruglevering met dat tarief. Bij een staffel kijk je welke trede je haalt.
  4. Schat wat een batterij wegneemt: bij een verhouding zoals in de proef, met zonnestroom ongeveer gelijk aan je verbruik, de helft; bij veel meer panelen dan verbruik een kwart of minder.
  5. Kijk of je contract na 1 januari 2027 doorloopt en vergelijk dan vergoeding en kosten samen, niet alleen een van beide.

Als vuistregel: zijn je terugleverkosten op jaarbasis minder dan € 100, dan zijn ze geen reden om een batterij te kopen en kun je beter eerst een contract zoeken met een hogere netto vergoeding. Betaal je per kWh en lever je vooral kleine dagelijkse overschotten terug, dan telt de besparing op terugleverkosten mee als een aanvulling op het voordeel van eigen verbruik, niet als hoofdreden.

Veelgestelde vragen

Betaal ik geen terugleverkosten meer met een thuisbatterij?

Meestal nog wel. Een batterij vangt alleen het overschot op dat erin past. Op zonnige dagen is hij vaak voor de middag vol en gaat de rest alsnog naar het net. In een proef van CE Delft daalden de terugleverkosten met 25 tot 50 procent bij batterijen die op eigen verbruik stuurden.

Waarom rekenen leveranciers terugleverkosten?

Zonnestroom komt vooral het net op als stroom op de markt goedkoop is, terwijl de leverancier in dure uren volledig moet inkopen. Daarnaast is zonnestroom lastig te voorspellen, wat onbalanskosten geeft. De ACM vond de kosten in december 2025 niet onredelijk hoog.

Hoe hoog zijn terugleverkosten in 2027?

Energievergelijk.nl schatte ze op 1 oktober 2026 bij vaste en variabele contracten grofweg op 4,5 tot 6,5 cent per teruggeleverde kWh. Sommige dynamische contracten rekenen geen terugleverkosten. Controleer de tarievenbijlage van je eigen leverancier.

Betaal ik terugleverkosten over stroom die mijn batterij aan het net levert?

Ja, bij een contract met terugleverkosten per kWh telt elke kWh die het net op gaat, ook uit de batterij. Daarom stegen de terugleverkosten in de CE Delft-proef bij batterijen die op de stroommarkt handelden.

Bronnen en controle

Controletoelichting: De daling van de teruglevering met ongeveer 1.400 kWh is onze eigen afleiding uit tabel 3 van CE Delft, met de aanname dat alle niet zelf gebruikte zonnestroom wordt teruggeleverd. Het tarief van 5,5 cent per kWh in het rekenvoorbeeld is een aanname binnen de bandbreedte van Energievergelijk.nl; je eigen tarief kan afwijken. De staffelgrenzen in het voorbeeld zijn fictief.

Ontdek of een thuisbatterij bij jou past

Doe de gratis scan in 2 minuten en ontvang advies op basis van je verbruik en opwek.

Start de gratis scan Direct offertes vergelijken