In het kort: Een vaste thuisbatterij krijgt een eigen groep direct achter de hoofdschakelaar. Heeft je groepenkast aardlekschakelaars en nog vrije plekken, dan is een extra groep van ongeveer 100 tot 300 euro meestal genoeg. Zonder aardlek, met schroefstoppen of een volle kast is een nieuwe groepenkast logischer: indicatief 475 tot 750 euro voor een 1-fase kast met 6 tot 8 groepen, plus mogelijk een aardpen.
Meterkast of groepenkast: wat je eigenlijk vervangt
Wie zegt dat de meterkast vervangen moet, bedoelt bijna altijd de groepenkast: de kast met de hoofdschakelaar, de aardlekschakelaars en de automaten van je groepen. De meter zelf en de aansluiting horen bij de netbeheerder. Selectra schrijft, met verwijzing naar Liander, dat de aansluiting en de energiemeters eigendom zijn van de netbeheerder, en volgens Enexis mag je ook de hoofdzekering niet zelf vervangen. Alles daarachter, vanaf de hoofdschakelaar, is van jou.
Dat onderscheid bepaalt wie je belt. Voor de groepenkast regel je een erkende installateur of elektricien, en dat werk valt niet onder de wachtlijst van de netbeheerder. Moet je aansluiting zelf zwaarder, dan is dat een aanvraag bij de netbeheerder met eigen kosten en wachttijden; dat staat los uitgelegd in aansluiting verzwaren voor een thuisbatterij. Voor de meeste batterijen is verzwaren niet nodig, een aanpassing van de groepenkast wel vaker.
Waarom een thuisbatterij iets vraagt van je groepenkast
Een vaste thuisbatterij hoort op een eigen groep. Milieu Centraal schrijft dat installateurs thuisbatterijen en andere grote installaties op een aparte groep in de meterkast aansluiten en dat vakmensen daarbij de installatienorm NEN 1010 volgen. Een installateur steekt de stekker van een batterij dus niet in een stopcontact. Zonneplan, dat zelf batterijen plaatst, noemt in de voorbereiding ook een aparte groep voor de thuisbatterij en vraagt klanten of de groepenkast, waar nodig, is voorbereid.
De reden zit in de stroom die van twee kanten komt. ABB legt in een kennisdocument over het aansluiten van omvormers uit dat een groepenkast een capaciteitsmerk heeft, meestal 1 x 40 of 3 x 40 ampère, en dat de totale stroom door de kast daar niet boven mag komen. Als het net 25 ampère levert en een omvormer op één fase tot 32 ampère, kan er intern 57 ampère door delen van de kast lopen. Dat is te veel voor een standaardkast van 40 ampère. ABB stelt daarom dat de kast moet worden uitgelegd op de maximale stroom die intern kan lopen, ongeacht waar die vandaan komt.
In de praktijk betekent dat: de batterij krijgt een zelfstandige eindgroep direct achter de hoofdschakelaar, en er hoort een waarschuwingsbord bij dat de kast uit meer dan een bron gevoed wordt. Welke zekering, kabel en aardlekbeveiliging bij jouw omvormer horen, lees je in welke stroomgroep heb ik nodig voor een thuisbatterij.
Uitbreiden of vervangen: zo herken je wat nodig is
Een wettelijke plicht om een oude groepenkast te vervangen bestaat niet. Selectra wijst erop dat NEN 1010 niet met terugwerkende kracht werkt: een bestaande installatie mag blijven zoals hij is, maar wat je laat wijzigen of uitbreiden moet aan de huidige norm voldoen. Een nieuwe groep voor een batterij is zo'n wijziging. Daardoor kan een kast die jarenlang goed werkte bij de technische opname toch afvallen.
Is de kast vrij modern, met aardlekschakelaars en nog plek op de rail, dan volstaat vaak een uitbreiding. ABB noemt voor bestaande situaties een aparte uitbreidingsmodule en voor renovatie losse aansluitkasten met een extra installatieautomaat tot 40 ampère. EcoFlow, dat zelf batterijen verkoopt, schrijft in dezelfde lijn dat een uitbreidingskast of een paar extra automaten genoeg kunnen zijn als er nog ruimte is.
Vervangen ligt meer voor de hand als je een of meer van deze dingen ziet in je kast:
- Er zit geen aardlekschakelaar in, of er zijn nog schroefstoppen of smeltzekeringen per groep.
- Er is geen hoofdschakelaar waarmee je de hele installatie in een keer uitschakelt.
- Groepen slaan regelmatig uit als je meerdere apparaten tegelijk gebruikt.
- De rail zit vol, terwijl er naast de batterij ook een laadpaal, warmtepomp of inductiekookplaat bij komt.
Selectra noemt het ontbreken van een aardlekschakelaar het zwaarste argument. Homedeal schrijft dat een moderne kast minimaal twee aardlekschakelaars van 30 milliampère heeft en dat die bij vervanging erin horen. Gaan er in een paar jaar meer grote verbruikers bij, dan is een kast in een keer goed laten opbouwen meestal handiger dan twee keer uitbreiden.
Wat het kost
Er bestaat geen landelijk tarievenblad. De bedragen hieronder zijn indicaties van vergelijkingssites en een fabrikant, inclusief btw, en bedoeld om een offerte naast te leggen. Homedeal geeft voor 2026 deze prijzen voor een complete nieuwe kast inclusief materiaal en montage:
| Groepenkast | Aantal groepen | Indicatie Homedeal 2026 |
|---|---|---|
| 1-fase | 4 | 365 tot 555 euro |
| 1-fase | 6 tot 8 | 475 tot 750 euro |
| 1-fase | 10 tot 12 | 625 tot 875 euro |
| 3-fase | 4 | 535 tot 650 euro |
| 3-fase | 8 tot 10 | 750 tot 1.000 euro |
| 3-fase | 12 of meer | 950 tot 1.400 euro |
Andere bronnen zitten in dezelfde orde van grootte, met wat hogere bovengrenzen. Selectra noemt 500 tot 900 euro voor een complete 1-fase kast, 750 tot 1.400 euro voor 3-fase en 100 tot 300 euro voor een extra groep in een bestaande kast. EcoFlow komt op 250 tot 500 euro voor een kleine uitbreiding met twee tot vier groepen en 650 tot 1.000 euro voor een nieuwe 1-fase kast. Volgens Homedeal is 75 tot 80 procent van de rekening materiaal. Een goedkoper merk kan tot 200 euro schelen, maar vraag dan na of de onderdelen aan de Europese eisen voldoen.
Twee posten worden vaak vergeten. Is er geen goede aarding, dan komt er een aardpen bij: Homedeal en Selectra noemen 200 tot 300 euro extra, EcoFlow 300 tot 600 euro. En zit er bij jou nog een oude smeltzekering als hoofdzekering, dan is dat werk voor de netbeheerder. Selectra noemt voor het vervangen daarvan door een hoofdzekeringautomaat bij Liander 635,07 euro. Dat bedrag geldt voor Liander; bij een andere netbeheerder kan het anders zijn.
Rekenvoorbeeld: twee woningen, twee rekeningen
Neem twee huizen die allebei een vaste thuisbatterij op een fase laten plaatsen. Milieu Centraal schat een gemiddelde batterij van 6 kWh op een paar duizend euro inclusief omvormer en installatie. De kosten aan de groepenkast komen daar los bovenop als de installateur ze apart rekent.
Woning A heeft een kast van tien jaar oud met twee aardlekschakelaars en twee lege plekken op de rail. De installateur plaatst een extra groep direct achter de hoofdschakelaar. Met de range van Selectra kost dat 100 tot 300 euro. Woning B heeft een kast uit de jaren zeventig met schroefstoppen en zonder aardlek. Daar komt een nieuwe 1-fase kast met 6 tot 8 groepen, volgens Homedeal 475 tot 750 euro. Moet er ook een aardpen bij, dan komt woning B op ongeveer 675 tot 1.050 euro. Het verschil tussen de twee is dus al snel 500 euro of meer, en dat verlengt de terugverdientijd van de batterij in woning B.
Aannames: prijzen inclusief btw, geen verzwaring van de aansluiting, geen werk aan de hoofdzekering en geen extra kabeltraject door het huis. Hangt de batterij in de schuur of op zolder, dan komt de kabel nog apart op de offerte. Zonneplan vraagt bijvoorbeeld om een loze leiding van minimaal 19 millimeter als die er al ligt.
Zo pak je het aan
Laat de groepenkast meenemen in de technische opname van de batterij, niet daarna. Dan weet je vooraf wat het totaal wordt en hoeft de elektricien niet twee keer te komen. Homedeal noemt een besparing van gemiddeld 40 euro aan voorrijkosten als je klussen combineert.
- Maak een foto van je open groepenkast, met de typeplaatjes van hoofdschakelaar en aardlekschakelaars leesbaar.
- Zoek uit of je een 1-fase of 3-fase aansluiting hebt; dat staat op de kast of bij je netbeheerder.
- Vraag de installateur om de kastaanpassing als aparte regel op de offerte, met aantal groepen en merk.
- Vraag na of de batterijgroep direct achter de hoofdschakelaar komt en of er een waarschuwingsbord bij hoort.
- Plan de installatiedag: Zonneplan meldt dat je woning ongeveer 30 minuten zonder stroom zit tijdens het aansluiten.
Twijfel je over het fasetype, lees dan heb ik een 1-fase of 3-fase thuisbatterij nodig. Staat de kastaanpassing niet apart op de offerte, of lijkt het bedrag hoog, leg hem dan naast de bedragen hierboven en naast de punten in is mijn offerte voor een thuisbatterij te duur. Een vuistregel: een extra groep in een moderne kast hoort in de honderden euro's te blijven. Komt een installateur met een volledig nieuwe kast terwijl er aardlekschakelaars en vrije plekken zijn, vraag dan waarom uitbreiden niet kan en laat een tweede installateur meekijken.
Veelgestelde vragen
Is het verplicht om een oude meterkast te vervangen voor een thuisbatterij?
Nee, er is geen wettelijke plicht om een oude groepenkast te vervangen. Wel moet alles wat je laat wijzigen of uitbreiden, zoals een nieuwe groep voor de batterij, aan de huidige NEN 1010 voldoen. Een kast zonder aardlekschakelaar of zonder ruimte haalt dat vaak niet.
Wie betaalt het vervangen van de meterkast, ik of de netbeheerder?
De groepenkast met hoofdschakelaar is van jou, dus die betaal je zelf via een erkende installateur. De meter, de aansluiting en de hoofdzekering zijn van de netbeheerder. Werk daaraan, zoals het vervangen van een oude smeltzekering, vraag je bij de netbeheerder aan en kost apart geld.
Hoeveel kost een extra groep voor een thuisbatterij?
Selectra noemt 100 tot 300 euro voor een extra groep in een bestaande kast. EcoFlow komt op 250 tot 500 euro voor een kleine uitbreiding met twee tot vier groepen. Kabelwerk naar een batterij verderop in huis komt daar nog bij.
Heeft een stekkerbatterij ook een nieuwe groepenkast nodig?
Een enkele stekkerbatterij gaat in een stopcontact en vraagt geen nieuwe kast. Milieu Centraal raadt dat wel af vanwege brandrisico en wijst erop dat een vakman een batterij volgens NEN 1010 op een aparte groep aansluit. Wil je dat, dan geldt hetzelfde als bij een vaste batterij.
Bronnen en controle
- Milieu Centraal: Thuisbatterij, zonne-energie opslaan, aparte groep, NEN 1010, stekkerbatterij, prijsindicatie 6 kWh; geraadpleegd 28 oktober 2026
- ABB: Kennisdocument, voorkom grote problemen bij het aansluiten van PV-panelen (versie 07.19), capaciteitsmerk 40 A, rekenvoorbeeld 57 A, eindgroep achter hoofdschakelaar, waarschuwingsbord, uitbreidingsmodule; geraadpleegd 28 oktober 2026
- Selectra: Meterkast vervangen, eigendom netbeheerder en bewoner, geen vervangingsplicht, NEN 1010 niet met terugwerkende kracht, kostenindicaties, Liander-tarief hoofdzekeringautomaat; geraadpleegd 28 oktober 2026
- Homedeal: Meterkast vervangen kosten (16 juni 2026), prijstabel 2026, aardlekschakelaars, aardpen, aandeel materiaal; geraadpleegd 28 oktober 2026
- EcoFlow: Meterkast vervangen, kostenindicaties uitbreiding en nieuwe kast, aardpen; fabrikant van batterijen; geraadpleegd 28 oktober 2026
- Zonneplan: Voorbereiden op de installatie van jouw thuisbatterij, aparte groep, voorbereide groepenkast, loze leiding 19 mm, ongeveer 30 minuten spanningsloos; geraadpleegd 28 oktober 2026
Controletoelichting: De bedragen zijn indicaties van vergelijkingssites en een fabrikant, geen landelijk tarief; de bronnen wijken onderling af. Het rekenvoorbeeld combineert de ranges van Selectra en Homedeal en is een eigen optelsom. Het tarief van 635,07 euro voor een hoofdzekeringautomaat is het Liander-bedrag zoals Selectra het noemt.
Past een thuisbatterij bij jou?
Doe de gratis scan in 2 minuten en ontvang advies op basis van je verbruik en opwek.