In het kort
Voor de meeste huishoudens met zonnepanelen is 5 tot 10 kWh bruikbare opslag genoeg; dat bleek ook uit een meetproef van Vereniging Eigen Huis en CE Delft. De juiste maat volgt uit twee getallen: hoeveel zonnestroom je op een gewone dag overhoudt en hoeveel stroom je tussen zonsondergang en de volgende ochtend gebruikt. Het laagste van die twee is je richtgetal. Groter kopen levert zelden meer op, omdat de extra kWh op de meeste dagen leeg of onbenut blijven.
Twee getallen bepalen de maat
Een thuisbatterij met zonnepanelen doet één ding: zonnestroom die je overdag overhoudt, bewaren tot je hem 's avonds of 's nachts nodig hebt. De bruikbare grootte wordt dus begrensd door twee getallen. Het eerste is je overschot: hoeveel kWh je panelen op een gewone dag terugleveren aan het net. Het tweede is je avondverbruik: hoeveel kWh je huis afneemt tussen het moment dat de panelen stilvallen en het moment dat ze de volgende ochtend weer genoeg leveren.
Het kleinste van die twee is je richtgetal. Lever je op een gemiddelde dag 9 kWh terug en gebruik je 's avonds en 's nachts 5 kWh, dan raakt een batterij van 10 kWh wel vol, maar krijg je hem 's nachts niet leeg. Er blijft elke ochtend zo'n 5 kWh in zitten waar je voor betaald hebt. Omgekeerd geldt hetzelfde: met 3 kWh overschot vul je nooit een batterij van 8 kWh, hoeveel je 's avonds ook verbruikt.
Milieu Centraal adviseert hetzelfde uitgangspunt: stem de batterij af op je verbruik in de avond en de nacht, en meet dat met een P1-meter op je slimme meter. Een jaarverbruik van je energierekening helpt hier weinig. Twee huishoudens met allebei 3.500 kWh per jaar kunnen een heel ander dagpatroon hebben, bijvoorbeeld omdat de één overdag thuiswerkt en de ander pas om zes uur thuiskomt.
Zo meet je je avondverbruik en je overschot
Je hebt uur- of kwartierwaarden nodig van afname en teruglevering. Die vind je in de app of het klantportaal van veel energieleveranciers, of je haalt ze zelf uit de slimme meter met een P1-dongle. Met een paar weken data per seizoen kom je al ver.
- Zoek per dag het uur waarop je teruglevering stopt en tel vanaf dan de afname van het net op tot het moment dat je de volgende ochtend weer teruglevert. Dat is je avondverbruik.
- Tel voor dezelfde dag alle teruglevering op. Dat is je overschot.
- Noteer per dag het laagste van die twee getallen.
- Doe dit voor dagen in het voorjaar, de zomer en het najaar en kijk naar een gewone dag, niet naar de zonnigste.
- Trek er geen winterdagen bij als richtgetal. Die laten vooral zien hoe vaak de batterij leeg blijft.
Het getal dat je overhoudt, is wat een batterij op een gewone dag kan verschuiven. Rond het af naar de dichtstbijzijnde bruikbare capaciteit die fabrikanten leveren. Wat dat verschuiven per jaar oplevert, staat in hoeveel bespaar ik met een thuisbatterij.
Waarom zomer en winter een ander getal geven
Milieu Centraal rekent voor tien zonnepanelen met zo'n 3.500 kWh per jaar. Op een zonnige junidag leveren die ongeveer 15 kWh, op een decemberdag ongeveer 2,5 kWh. In de winter gaat die kleine opbrengst grotendeels direct op aan je koelkast, verlichting en sluipverbruik. Er blijft dan weinig of niets over om op te slaan, hoe groot je batterij ook is.
In de zomer is het omgekeerd. Volgens Milieu Centraal kan een gemiddelde batterij van 6 kWh het overschot van een volle zomerdag niet bergen. Wie de batterij op die dagen afstemt, koopt er een die van november tot februari bijna leeg blijft en in de maanden ertussen maar half wordt gebruikt. Daarom kijk je naar een gewone dag in maart, april, september of oktober. Op die dagen haal je de meeste nuttige cycli, en daar verdient een batterij zijn geld.
Ook de rest van het jaar is niet elke dag gelijk. Een paar bewolkte dagen achter elkaar laat de batterij leeg, wat de grootte ook is. Een grotere batterij lost dat niet op, want er is dan simpelweg geen zonnestroom om te bewaren.
Wat de meetproef van Eigen Huis laat zien
Vereniging Eigen Huis liet CE Delft van oktober 2024 tot oktober 2025 meten bij dertien huishoudens met een thuisbatterij. Twee van die opstellingen gebruikten de batterij alleen om eigen zonnestroom op te slaan. Daaraan zie je goed wat de grootte doet.
| Opstelling | Zonnepanelen | Opwek per jaar | Batterij | Eigen gebruik zonnestroom zonder batterij | Met batterij |
|---|---|---|---|---|---|
| 4 | 12 | 4.001 kWh | 5 kWh | 35% | 68% |
| 3 | 36, met warmtepomp | 12.003 kWh | 10 kWh | 6% | 33% |
In beide gevallen ging het eigen gebruik met ongeveer 30 procentpunt omhoog. Het rapport noemt dat ook als uitkomst: een goed gedimensioneerde batterij verhoogt het eigen gebruik gemiddeld met circa 30 procent. De onderzoekers adviseren een relatief klein systeem dat past bij de gemiddelde dagelijkse overschotten aan zonnestroom. In de berichtgeving over het onderzoek staat het nog korter: voor de meeste huishoudens is 5 tot 10 kWh genoeg, en groter levert zelden extra voordeel op.
Let op wat de proef niet zegt. Het zijn dertien huishoudens die niet representatief zijn voor Nederland, en het rapport geeft per batterij geen vermogen en geen aantal cycli. Het bevestigt wel de regel uit de vorige secties: de kleinste van overschot en avondverbruik bepaalt de nuttige grootte, en de grote opstelling 3 had zelfs met 10 kWh nog veel meer zonnestroom over dan de batterij kon bergen.
Bruto, bruikbaar en wat er na een paar jaar over is
Een kWh in een folder is niet altijd een kWh die je kunt gebruiken. Fabrikanten houden een reserve aan om de cellen te sparen. Bij de Sessy, een van de batterijen in de proef, staat in de installatiehandleiding een nominale capaciteit van 5,5 kWh en een bruikbare capaciteit van 5,2 kWh voor het 5 kWh-model. Het 10 kWh-model heeft 11 kWh nominaal en 10,4 kWh bruikbaar.
Vergelijk offertes daarom altijd op bruikbare capaciteit. Daarbij gaat er bij laden en ontladen energie verloren. Sessy geeft een maximaal rendement van 94,5 procent op, terwijl CE Delft in het rapport voor de hele keten rekent met een verlies van ongeveer 15 procent. Van een volle batterij van 5,2 kWh komt in huis dus minder aan dan 5,2 kWh. Na een aantal jaar gebruik neemt ook de capaciteit zelf langzaam af. Hoe snel, lees je bij de garantievoorwaarden van de fabrikant; reken er bij de keuze op dat je over tien jaar minder hebt dan op dag één.
Vermogen: hoeveel kW de batterij tegelijk levert
Capaciteit is de inhoud van de tank, vermogen is de dikte van de kraan. Bij dezelfde Sessy is het maximale laadvermogen 2,2 kW en het maximale ontlaadvermogen 1,7 kW per unit. Kook je 's avonds op inductie terwijl de vaatwasser draait, dan vraagt je huis even meer dan 1,7 kW. Het deel daarboven komt gewoon van het net. De batterij is dan niet te klein in kWh, maar te zwak in kW.
Voor zelfverbruik is een bescheiden vermogen meestal geen probleem. Met 1,7 kW is een batterij van 5,2 kWh in ruim drie uur leeg, en het meeste avondverbruik is lager en verspreid over meer uren. Het wordt belangrijk als je een warmtepomp, een elektrische auto of een dynamisch contract hebt. Op 24 juni 2026 liep de dynamische stroomprijs om 20.45 uur op tot ongeveer € 1,20 per kWh inclusief belastingen, tegen zo'n € 0,28 tot € 0,30 op een gewone zomeravond, volgens Keuze.nl. Zo'n piek duurt meestal kort. Om er veel aan te hebben, heb je vooral vermogen nodig op dat ene uur, niet een extra grote inhoud. Het verschil tussen de twee leggen we uit in wat is het verschil tussen opslagcapaciteit en vermogen.
Rekenvoorbeeld: drie huishoudens
Dit is een eigen illustratie met aangenomen meetwaarden voor een gewone voorjaars- of najaarsdag. Je eigen data kunnen flink afwijken.
| Huishouden | Overschot per dag | Avondverbruik | Richtgetal | Logische keuze |
|---|---|---|---|---|
| A: 8 panelen, twee personen, overdag thuis | 3 kWh | 4 kWh | 3 kWh | Kleine batterij of geen |
| B: 12 panelen, gezin, overdag weg | 9 kWh | 5 kWh | 5 kWh | Ongeveer 5 kWh bruikbaar |
| C: 20 panelen, warmtepomp, elektrische auto | 12 kWh | 14 kWh | 12 kWh | 10 kWh, maar eerst slim laden |
Huishouden A heeft nauwelijks iets om op te slaan, omdat het overdag al veel zelf gebruikt. Een batterij van 5 kWh zou hier vaak halfvol blijven. Huishouden B is het typische geval waarvoor de proef 5 tot 10 kWh noemt: een batterij van 10 kWh zou hier elke ochtend nog zo'n 5 kWh bevatten. Bij huishouden C lijkt een grote batterij logisch, maar een groot deel van het avondverbruik is het laden van de auto. Milieu Centraal wijst erop dat de accu van een elektrische auto gemiddeld zo'n 60 kWh is. Die auto overdag op zonnestroom laden verschuift meer dan een thuisbatterij, en daarna is het avondverbruik veel lager. Kijk bij C ook naar het vermogen: twee units of een driefasesysteem kunnen nodig zijn om de warmtepomp echt te bedienen.
Groter kopen voor later?
Elke extra kWh kost geld. In het rapport van CE Delft kost een batterij van 5 kWh inclusief btw en installatie € 3.500 tot € 5.000, en een batterij van 10 kWh € 6.000 tot € 9.000. Kopen voor een warmtepomp of auto die er misschien over vijf jaar komt, betekent jaren betalen voor capaciteit die leeg blijft, terwijl de batterij in die tijd wel ouder wordt.
Een modulair systeem is meestal de betere route. Je begint bij je huidige richtgetal en breidt uit als je verbruik echt verandert. Vraag vooraf na tot welke grootte het systeem uit te breiden is en of de fabrikant later nog dezelfde modules levert; meer daarover in kan ik een thuisbatterij uitbreiden met extra modules. Of de grootte die je kiest zich ook terugbetaalt, reken je uit met verdient een thuisbatterij zich terug.
Zo kies je je grootte
Neem het laagste van je overschot en je avondverbruik op een gewone dag buiten de winter, en kies een batterij met ongeveer die bruikbare capaciteit. Ligt dat getal onder de 3 kWh, dan heb je weinig te verschuiven en is de vraag of een batterij voor jou zinvol is belangrijker dan de grootte. Controleer daarna of het ontlaadvermogen past bij wat je huis 's avonds normaal vraagt. Ga alleen groter als er binnen een jaar of twee een concrete verandering aankomt, en dan liefst met een systeem dat je kunt uitbreiden.
Veelgestelde vragen
Is een grotere thuisbatterij altijd beter?
Nee. Een batterij helpt alleen zoveel als je overdag overhoudt en 's avonds gebruikt. Daarboven betaal je voor kWh die meestal leeg of vol blijven staan. In de proef van Vereniging Eigen Huis leverde groter dan 5 tot 10 kWh zelden extra voordeel op.
Hoe meet ik mijn avondverbruik?
Gebruik uur- of kwartierdata uit de app van je leverancier of een P1-meter op je slimme meter. Tel per dag de afname van het net op vanaf het moment dat je panelen niet meer terugleveren tot ze de volgende ochtend weer genoeg leveren.
Welke grootte past bij 10 zonnepanelen?
Dat hangt meer af van je verbruik dan van het aantal panelen. Tien panelen leveren volgens Milieu Centraal zo'n 3.500 kWh per jaar, op een junidag ongeveer 15 kWh en in december ongeveer 2,5 kWh. Meet je overschot en je avondverbruik op een gewone voorjaarsdag en neem het laagste. In de proef van Eigen Huis bracht een 5 kWh-batterij bij een huishouden met 12 panelen het eigen gebruik van 35 naar 68 procent.
Moet ik naar bruto of bruikbare capaciteit kijken?
Naar bruikbare capaciteit. Fabrikanten houden een reserve aan. De Sessy 5 kWh heeft bijvoorbeeld 5,5 kWh nominaal en 5,2 kWh bruikbaar. Bij laden en ontladen gaat daarna nog energie verloren.
Heb ik met een elektrische auto een grotere batterij nodig?
Meestal niet. De auto overdag op zonnestroom laden verschuift meer energie dan een thuisbatterij kan, en daarna is je avondverbruik lager. Kijk eerst naar slim laden en dan pas naar extra opslag.
Bronnen en controle
- CE Delft in opdracht van Vereniging Eigen Huis, Onderzoeksrapportage thuisbatterij (januari 2026), geraadpleegd 17 oktober 2026. Gebruikt voor de opstellingen 3 en 4, het eigen gebruik met en zonder batterij, het advies voor een relatief klein systeem, het verlies van circa 15 procent en de batterijprijzen.
- Solar Magazine, Onderzoek Eigen Huis: thuisbatterij verhoogt eigen gebruik zonnestroom met 30 procent, geraadpleegd 17 oktober 2026. Gebruikt voor de uitkomst dat 5 tot 10 kWh voor de meeste huishoudens genoeg is.
- Radar (AVROTROS), Hoeveel levert een thuisbatterij nu echt op?, geraadpleegd 17 oktober 2026. Gebruikt voor de uitspraak dat een grotere batterij zelden extra voordeel oplevert.
- Milieu Centraal, Thuisbatterij: zonne-energie opslaan, geraadpleegd 17 oktober 2026. Gebruikt voor het advies om op avond- en nachtverbruik te dimensioneren, de opbrengst in juni en december, de 6 kWh-batterij in de zomer en de accu van een elektrische auto.
- Sessy, Installatiehandleiding (maart 2026), geraadpleegd 17 oktober 2026. Gebruikt voor nominale en bruikbare capaciteit, laad- en ontlaadvermogen en rendement.
- Keuze.nl, Hoogste stroomprijs ooit op 24 juni 2026, geraadpleegd 17 oktober 2026. Gebruikt voor de piekprijs van 24 juni 2026 en de gewone zomeravondprijs.
Controletoelichting: Het rekenvoorbeeld met drie huishoudens is een eigen illustratie met aangenomen meetwaarden.
Ontdek of een thuisbatterij bij jou past
Doe de gratis scan in 2 minuten en ontvang advies op basis van je verbruik en opwek.